19 Feb 2012

Κρίσεις πανικού

0 Σχόλια

Ένα όλο και μεγαλύτερο ποσοστό του πληθυσμού υποφέρει τα τελευταία χρόνια από αυτό που αποκαλούμε κρίσεις πανικού. Τα συμπτώματα δεν είναι ιδιαίτερα γνωστά στο ευρύ κοινό και για αυτόν τον λόγο κάποιος που υποφέρει από πανικό περνάει πρώτα από μία πληθώρα γιατρών για να αποκλειστεί η οργανική αιτία, να αναγνωριστεί η ψυχογενής φύση των συμπτωμάτων και να παραπεμφθεί το άτομο σε ψυχίατρο, νευρολόγο η ψυχολόγο.

Αυτό συμβαίνει γιατί ναι μεν οι κρίσεις πανικού είναι ψυχογενείς αλλά από την άλλη εκφράζονται με σωματικά συμπτώματα. Τα συμπτώματα αυτά είναι ταχυπαλμία, ταχύπνοια, εφίδρωση, τάσεις λιποθυμίας, ζαλάδα, σφίξιμο στο κεφάλι, πονοκέφαλος ή μούδιασμα. Ο άνθρωπος που νιώθει αυτά τα συμπτώματα πολλές φορές φοβάται ότι θα πεθάνει, ότι δεν του φτάνει ο αέρας που αναπνέει, ότι θα πάθει έμφραγμα ή ασφυξία, ότι κάτι έχει, ότι θα αρρωστήσει, ότι θα λιποθυμήσει κτλ. Δεν είναι απαραίτητο κάποιος να έχει όλα τα προαναφερόμενα συμπτώματα για να διαγνώσουμε τον πανικό. Ακόμη και ένα από αυτά όταν συνοδεύεται από τέτοιου είδους σκέψεις είναι ενδεικτικό του πανικού.

Συνήθως οι κρίσεις αυτές εμφανίζονται κάτω από συνθήκες στρεσογόνες για το άτομο. Σε κλειστούς χώρους ή σε συνωστισμένα μέρη, σε καταστάσεις έκθεσης του ατόμου σε κοινό ή όταν πρέπει κάποιος να εκφωνήσει ένα λόγο, όταν κάποιος βρίσκεται μόνος στο σπίτι ή όταν παρίσταται σε μία φασαρία ή σε μία δύσκολη συνθήκη. Ωστόσο και αυτό δεν είναι πάλι κάτι σταθερό, γιατί κάθε άνθρωπος νοηματοδοτεί διαφορετικά τα γεγονότα της ζωής του και τις συνθήκες στις οποίες βρίσκεται, οπότε έχει και διαφορετική αντίληψη για το «καταστροφικό» και το «επικίνδυνο». Τα ίδια τα ερεθίσματα που οδηγούν σε πανικό είναι ουδέτερα συναισθηματικά χρειάζεται η προσωπική νοηματοδότηση του ατόμου για να εκτιμηθεί ως απειλητική μία συνθήκη και να οδηγήσει το άτομο σε κρίση πανικού.

Η πρώτη κρίση μπορεί να εμφανιστεί σε μία πραγματικά δύσκολη συνθήκη, είτε μετά από μία τραυματική εμπειρία όπως το να κλειστεί ένα άτομο στο ασανσέρ μιας πολυκατοικίας, ή το να χάσει ένα αγαπημένο πρόσωπο. Αν σε αυτές τις περιπτώσεις το άτομο αντιδράσει κάνοντας καταστροφικές σκέψεις, όπως στην πρώτη περίπτωση δεν θα λειτουργήσει ποτέ, δεν θα με ακούσει κανείς, θα τελειώσει ο αέρας και θα πεθάνω, οι σκέψεις αυτές θα αυξήσουν το άγχος και την αίσθηση απειλής και θα ενεργοποιήσουν την λειτουργία του συστήματος φυγής ή πάλης. Οι ταχυπαλμίες και οι ταχύπνοιες θα μεταφραστούν ως συμπτώματα αρρώστιας π.χ. παθαίνω έμφραγμα, άρχισε να τελειώνει ο αέρας, θα πάθω ασφυξία. Οι σκέψεις αυτές ανεβάζουν ακόμη περισσότερο τα επίπεδα του στρες στον οργανισμό και εντείνουν τα συμπτώματα και όσο τα συμπτώματα γίνονται πιο έντονα τόσο περισσότερο πείθεται το άτομο ότι κάτι κακό του συμβαίνει και τόσο περισσότερες καταστροφικές σκέψεις κάνει. Έτσι συντηρείται ο φαύλος κύκλους του πανικού που τις περισσότερες φορές διαρκεί λίγα λεπτά.

Μετά την γνωριμία του ατόμου με τον πανικό υπάρχει ο φόβος να μην το πάθει ξανά και η σκέψη ότι κάποια αρρώστια το βρήκε ότι απέκτησε πρόβλημα είτε με την καρδιά του, είτε αναπνευστικό, είτε κάποιο άλλο. Έτσι αρχίζει να παρατηρεί πιο επισταμένα τις σωματικές του αντιδράσεις και με τον παραμικρό πόνο ή ταχυπαλμία αρχίζει ξανά τις καταστροφικές σκέψεις που ενεργοποιούν ακόμη μία κρίση.

Σε όσους εμφανίζουν κρίσεις πανικού, πολλές φορές συνταγογραφούνται ηρεμιστικά ή αντικαταθλιπτικά φάρμακα για να μειώνονται τα επίπεδα του άγχους και να μην εκδηλώνονται ο πανικός. Ωστόσο, όσο οι πραγματικές αιτίες των κρίσεων εξακολουθούν να υπάρχουν, είναι πολύ πιθανό οι κρίσεις και το άγχος να επανεμφανιστούν και μετά την ολοκλήρωση της φαρμακευτικής αγωγής.  Μία θεραπευτική προσέγγιση  που προσανατολίζεται στην επίλυση των προβλημάτων του πελάτη, στην εκμάθηση τεχνικών που θα τον βοηθήσουν να αποκτήσει έλεγχο πάνω στο άγχος του και στην διαμόρφωση πιο προσαρμοστικών τρόπων σκέψεις και συμπεριφοράς, μπορεί να επιφέρει πιο μόνιμα και σταθερά αποτελέσματα.

Οι κρίσεις πανικού υποδηλώνουν υψηλά επίπεδα άγχους, που είναι και ένα από τα πιο συχνά προβλήματα του σύγχρονου ανθρώπου. Το άγχος είναι η απάντηση στους φρενήρεις ρυθμούς του μέσου ανθρώπου που κινείται μεταξύ παραγωγής και κατανάλωσης (να παράγει έργο και να καταναλώνει αγαθά), χωρίς να μπορεί να αφεθεί και να απολαύσει. Ο «παραγωγικός» άνθρωπος έχει χάσει και τον ύπνο του και τα διασκεδαστικά απογεύματα με την οικογένεια και τους φίλους του, αλλά έχει κερδίσει μία σχεδόν μόνιμη αγωνία. Ο πανικός πατάει πάνω σε μία βάση άγχους και συντηρείται από αυτήν. Η διασφάλιση μίας καλύτερης ποιότητας ζωής, μιας πιο ανθρώπινης ζωής είναι η καλύτερη απάντηση σε κάθε αγχώδη και όχι μόνο διαταραχή.

[top]
Η Συντάκτρια


Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπεύτρια. Συμβουλευτική-ψυχοθεραπεία παιδιών, εφήβων, ενηλίκων, ζευγαριών.

Απαντήστε